Fundacje rodzinne

30.11.2020 | Wiadomości

Ministerstwo Finansów od kilku miesięcy zapowiada wprowadzenie rewolucyjnych zmian prawnych, pozwalających na zabezpieczenie majątku rodzinnego przed nieodpowiedzialnymi lub niewystarczająco zaangażowanymi zstępnymi właściciela przedsiębiorstwa. Ustawą mają zostać wprowadzone fundacje rodzinne, które w dalszej perspektywie mają się stać podstawowym narzędziem sukcesji.

O fundacji

Jak powszechnie wiadomo fundacja jest podmiotem posiadającym osobowość prawną. Posiada majątek przekazany przez fundatora, którym może być każda osoba fizyczna (niezależnie od jej miejsca zamieszkania i obywatelstwa) oraz osoby prawne (mające siedzibę w Polsce lub za granicą). Wraz z przekazaniem składników majątkowych fundator zobligowany jest do określenia celu istnienia fundacji. Może jednocześnie określić zasady, formy i zakres działalności fundacji, a także wskazać jaki ma być skład, sposób powoływania i organizacja jej zarządu. Ponadto statut fundacji może określać postanowienia dotyczące prowadzenia przez nią działalności gospodarczej. Prowadzi to do wniosku, iż właściciel przedsiębiorstwa może za życia uregulować sposób i zasady, jakimi będą kierować się osoby przejmujące zarząd nad jego działalnością.

Jednocześnie z założeniem fundacji fundator ma możliwość ustanowienia beneficjentów, którzy będą czerpali korzyści z funkcjonowania przedsiębiorstwa. Właściciel przedsiębiorstwa może w ten sposób zabezpieczyć swych zstępnych, nie obligując ich zarazem do prowadzenia działalności gospodarczej.

Warto wskazać, iż przekazanie majątku fundacji wyłącza go z masy spadkowej. Spowoduje to brak możliwości podziału majątku przedsiębiorstw w celu zaspokojenia roszczeń najbliższej rodziny spadkodawcy.

Cel istnienia fundacji rodzinnych

Poza wskazanymi wyżej zaletami najbardziej istotną wydaje się jednak możliwość kontrolowania majątku i zabezpieczenia dorobku po śmierci osoby, która go stworzyła. Rodzina nie będzie już mogła decydować o sposobie prowadzenia familijnej działalności gospodarczej, co w wielu przypadkach zabezpieczy ją przed straceniem składników majątkowych.

Oprócz tego, zstępni nie będą mogli zdecydować o sprzedaży przedsiębiorstwa w celu uzyskania jednorazowego przypływu gotówki.

Przedsiębiorstwo w rękach fundacji

W momencie przejścia przedsiębiorstwa w ręce fundacji zarząd nad nią obejmuje odpowiednio organ ustanowiony w celu bieżącego kierowania fundacją. Oczywistym jest, że na jego skład ma wpływ fundator.
Zarząd fundacji prowadzi działalność zgodnie ze wskazówkami fundatora, pozostawionymi w statucie. Jednocześnie dąży do osiągnięcia wyznaczonego przez niego celu.

Podsumowanie

Z pewnością fundacje rodzinne pozwolą na utrzymanie działalności gospodarczej pod sprawnym zarządem. Rozwiązanie to zapewnia najbliższej rodzinie przedsiębiorcy środki na utrzymanie i zabezpiecza zgromadzony w rodzinie majątek. W związku z powyższym nasuwa się pytanie – czy taki sposób sukcesji będzie zaspokajał interesy właściciela i zstępnych w sposób kompleksowy? W tym momencie ciężko stwierdzić. Nie mamy bowiem informacji, czy i w jaki sposób taka fundacja będzie opodatkowana, jak opodatkowane będą środki przekazane beneficjentom i w jakiej relacji do tego sposobu pozostaje prawo spadkowe (z uwzględnieniem instytucji zachowku).

Aleksandra Klukowska

Młodszy prawnik
+48 511 786 163 | a.klukowska@kglegal.pl