Prezydent RP podpisał ustawę nowelizującą przepisy dotyczące Państwowej Inspekcji Pracy, co oznacza, że wkrótce wejdzie ona w życie i rozszerzy uprawnienia inspektorów pracy. Na mocy nowych regulacji inspektorzy będą mogli – w drodze decyzji – ustalać istnienie stosunku pracy. Jednocześnie Prezydent zdecydował się skierować ustawę do Trybunału Konstytucyjnego w trybie kontroli następczej.
Wejście w życie
Podpisanie ustawy przez Prezydenta oznacza, że wejdzie ona w życie po upływie trzech miesięcy od dnia jej ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Wyjątek stanowi część przepisów niezwiązanych bezpośrednio z głównym przedmiotem nowelizacji, które zaczną obowiązywać już następnego dnia po ogłoszeniu.
W praktyce oznacza to, że okręgowi inspektorzy pracy będą mogli stwierdzać, w drodze decyzji, istnienie stosunku pracy, jeżeli w toku kontroli uznają, że zatrudnienie na podstawie umowy cywilnoprawnej spełnia przesłanki stosunku pracy.
Ustawodawca przewidział również możliwość wydawania przez Głównego Inspektora Pracy interpretacji indywidualnych. Będą one dotyczyć oceny, czy przedstawiony przez wnioskodawcę stosunek prawny spełnia przesłanki uznania go za stosunek pracy w rozumieniu art. 22 § 1 Kodeksu pracy.
Ustawa wprowadza także rozwiązania umożliwiające Państwowej Inspekcji Pracy dostęp do informacji dotyczących ubezpieczonych oraz płatników składek.
Skierowanie do Trybunału Konstytucyjnego
Pomimo podpisania ustawy i umożliwienia jej wejścia w życie, Prezydent jednocześnie skierował ją do Trybunału Konstytucyjnego w trybie kontroli następczej.
Skierowanie ustawy do Trybunału nie wstrzymuje wejścia w życie przepisów, lecz może prowadzić do ich ewentualnego zakwestionowania w przyszłości.
Zgodnie z komunikatem opublikowanym na oficjalnej stronie internetowej Prezydenta RP, decyzja ta została uzasadniona wątpliwościami dotyczącymi części przyjętych rozwiązań, w szczególności tych, które przyznają bardzo szerokie uprawnienia Państwowej Inspekcji Pracy wobec przedsiębiorców. Prezydent podkreślił, że Państwo nie może być nadmierne w ingerencji.
Uzasadniając skierowanie ustawy do Trybunału, Prezydent wskazał również na brak właściwego dialogu społecznego na etapie prac rządowych, podkreślając, że Państwo nie może pomijać partnerów społecznych.
Niniejszy artykuł ma charakter informacyjny i nie jest to porada prawna.
Stan prawny na dzień 3 kwietnia 2026 r.
Autor / Redaktor cyklu:
