Oszustwa internetowe stały się plaga ostatnich lat. Oszuści wyspecjalizowali się w różnych działaniach mających na celu wzbudzenie zaufania i przejęcia naszych oszczędności. Kto z nas nie otrzymał maila od „nigeryjskiego księcia”, który chce się podzielić swoim majątkiem, lub od śmiertelnie chorego milionera z odległego kraju, który w zamian za przechowanie na swoim rachunku bankowym jego majątku dla swoich dzieci, pozwoli nam zatrzymać 30%. Oczywiście większość z nas widząc takie maile od razu je usuwa. Dodatkowo są wysyłane z podejrzanych adresów mailowych i często napisane za pomocą internetowego tłumacza (w dodatku wątpliwej jakości). Tego rodzaju maile są wysyłane hurtowo. Nie wymagają dużych kosztów po stronie oszustów, a jeżeli uda im się „złapać” jeden promil adresatów, to i tak na tym zarobią.
Istnieją jednak oszustwa celowane do konkretnych osób, jak np. romance scam (Na czym polega oszustwo romance scam i jak się przed nim przestrzec? | LEX TV) gdzie oszust angażuje swój czas aby uwiarygodnić się i wyłudzić środki od konkretnej osoby.
Oszuści często też żerują na chęci uzyskania szybkiego zysku. Oferują zatem dostęp do oprogramowania, które rzekomo jest skrywane przez grupę najbogatszych (najsławniejszych, najmądrzejszych etc.) ludzi, a dzięki któremu osiągają niebotyczny zwrot z inwestycji. Któż z nas nie chciałby w tydzień podwoić, a może nawet potroić wartość swoich oszczędności?
Finał oszustwa zawsze jest taki sam. Ofiara przestępstwa przekazuje oszustowi swoje oszczędności, po czym kontakt się urywa. Adres mailowy rzekomego milionera znika, poznana w internecie osoba, która miała być towarzyszem na całe życie przestaje odpowiadać na wiadomości, a platforma która miała pomnażać nasze oszczędności zostaje zlikwidowana.
Wśród ofiar oszustwa pojawiają się wówczas pytania co dalej. Czy zgłosić kradzież organom ścigania i czy nie spowoduje to problemów z urzędem skarbowym? Jest to zagadnienie szczególnie nurtujące osoby, które straciły posiadane kryptowaluty. Podatek od kryptowalut płacimy bowiem w momencie kiedy się ich pozbędziemy. Obowiązek podatkowy powstaje jeżeli wymienimy kryptowalutę na walutę fiducjarną (np. złotówki, dolar, euro), lub gdy zapłacimy kryptowalutami za towar lub usługę. Czy zatem w wyniku kradzieży kryptowalut musimy uwzględnić to w naszej deklaracji podatkowej? Czy musimy zapłacić podatek?
Deklarację podatkową (PIT-38) składamy jeśli uzyskaliśmy przychód lub ponieśliśmy koszt uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia kryptowalut. Jeżeli zatem kupimy kryptowaluty wówczas to wydatek na ich zakup musimy wskazać w rozliczeniu rocznym jako koszt. Jeżeli sprzedamy kryptowaluty lub zapłacimy nimi za towar/usługę, wówczas wskażemy w naszej deklaracji przychód. W przypadku jeśli przychód będzie wyższy od kosztów uzyskania przychodu, wówczas osiągniemy dochód, od którego należy zapłacić podatek.
W przypadku natomiast wypłaty kryptowalut do portfela oszusta, ani nie wymieniamy ich na walutę fiducjarną, ani nie dokonujemy zapłaty. Nie osiągamy z tego tytułu zatem żadnego przychodu. Nie musimy deklarować tego w rozliczeniu rocznym. Nie powoduje też powstania obowiązku podatkowego. Poniesione wcześniej koszty na zakup skradzionych kryptowalut nadal możemy rozliczyć w przypadku osiągnięcia przychodu ze sprzedaży w latach następnych.
Co jednak jeśli np. nasz komputer zostanie zablokowany przez hakera, a za jego odblokowanie zostanie zażądana zapłata w kryptowalucie? Czy w takim przypadku nie mamy do czynienia z zapłatą za usługę? W końcu ktoś zobowiązuje się odblokować nasz komputer, czyli wykonać usługę, za wynagrodzeniem w postaci kryptowalut. Odpowiedź jest jednoznaczna. Skarb Państwa nie może bogacić się na czynie niedozwolonym. Tak jak np. nie jest opodatkowany dochód ze sprzedaży narkotyków, tak samo zapłata haraczu za odzyskanie dostępu do danych nie może rodzić obowiązku podatkowego.
Niniejszy artykuł ma charakter informacyjny i nie jest to porada prawna.
Stan prawny na dzień 17 sierpnia 2025 r.
autor/redaktor cyklu:
