W dzisiejszym artykule z cyklu pt. „Wtorkowe Poranki dla Budowlanki” przygotowaliśmy dla Państwa podsumowanie procedowanych zmian w prawie, jako że w marcu 2026 r. prowadzone były dalsze prace nad kilkoma projektami istotnymi dla rynku nieruchomości oraz procesu inwestycyjnego. W artykule wskazujemy – w naszej ocenie – te inicjatywy, które zasługują na szczególną uwagę z perspektywy inwestorów, deweloperów, wspólnot mieszkaniowych i właścicieli nieruchomości.
Omawiane niżej rozwiązania pozostają na różnych etapach procesu legislacyjnego, a ich ostateczny kształt może jeszcze ulec zmianie. Z punktu widzenia praktyki obrotu równie istotne jak sama treść projektów jest zatem precyzyjne ustalenie, na jakim etapie procedowania obecnie się znajdują.
Ustawa o własności lokali – projekt nadal na etapie rządowym
Projekt nowelizacji ustawy o własności lokali (UD312) pozostaje na etapie rządowym. Z publicznie dostępnych informacji wynika, że nadal figuruje on w Wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów, a planowany termin przyjęcia przez Radę Ministrów określono na II kwartał 2026 r.
Projekt zachowuje swój zasadniczy kierunek: ma uporządkować status prawny wspólnot mieszkaniowych oraz rozwiązać problemy ujawnione przez praktykę stosowania ustawy. W szczególności przewiduje dookreślenie statusu balkonów, loggii i tarasów, doprecyzowanie podmiotowości wspólnoty mieszkaniowej oraz przyznanie jej instrumentów do dochodzenia roszczeń związanych z wadami nieruchomości wspólnej. Na obecnym etapie ostrożnie należy jednak unikać twierdzenia, że projekt przesądza o nadaniu wspólnocie osobowości prawnej – z opisu projektu wynika raczej wyposażenie jej w zdolność do czynności prawnych i prawo do posiadania własnego majątku.
Szerzej o zmianach pisaliśmy w artykule #288.
Najem krótkoterminowy – projekt wszedł do prac sejmowych
Poselski projekt ustawy o najmie krótkoterminowym (druk nr 2353), wraz z autopoprawką (druk nr 2353-A), wszedł do prac sejmowych i został ujęty w porządku obrad 54. posiedzenia Sejmu do pierwszego czytania.
Kierunek projektu pozostaje czytelny: chodzi o wyodrębnienie najmu krótkoterminowego jako odrębnej usługi oraz stworzenie ram prawnych pozwalających na większą kontrolę tej działalności. Z dostępnych materiałów wynika, że projekt nadal definiuje najem krótkoterminowy jako odpłatną usługę najmu umeblowanego domu jednorodzinnego, lokalu mieszkalnego lub ich części, a w wersji po autopoprawce utrzymano również preferencyjne traktowanie wynajmu okazjonalnego w miejscu stałego pobytu wynajmującego – do 3 miesięcy w roku. Dla rynku kluczowe pozostaje także to, że projekt należy oceniać w kontekście rozporządzenia STR, które ma zastosowanie od 20 maja 2026 r.
Szerzej o zmianach pisaliśmy w artykule #283 oraz #295.
Planowanie przestrzenne – korekta reformy pozostaje w toku
Projekt nowelizacji ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (UD316) nadal ma charakter korekcyjny wobec reformy planistycznej z 2023 r. Z oficjalnych informacji można potwierdzić, że projekt był przedmiotem porządku obrad Stałego Komitetu Rady Ministrów 19 marca 2026 r.
Merytorycznie kierunek projektu pozostaje czytelny: chodzi o techniczne doprecyzowanie reformy, której obecne brzmienie zakłada wygaśnięcie studiów uwarunkowań najpóźniej 30 czerwca 2026 r., a także o wprowadzenie korekt dotyczących planów ogólnych, planów miejscowych, ZPI i decyzji o warunkach zabudowy. W opisie projektu wskazano również potrzebę zawieszenia do 31 grudnia 2026 r. kar za nieterminowe wydanie decyzji o WZ. Jeżeli zatem mówić o dalszym wydłużeniu terminów dla gmin do 31 sierpnia 2026 r., to bezpieczniej mówić o kierunku projektowanych zmian, a nie jako o rozwiązaniu już przesądzonym.
Ochrona ludności – projekt jest już na zaawansowanym etapie sejmowym
W przypadku rządowego projektu nowelizacji ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej oraz niektórych innych ustaw (druk nr 2307) istotne znaczenie ma prawidłowe określenie stadium prac. Projekt wpłynął do Sejmu 3 marca 2026 r., a jego pierwsze czytanie zakończono 12 marca 2026 r. Następnie projekt skierowano do podkomisji, 25 marca komisja przyjęła sprawozdanie, a 1 kwietnia 2026 r. rozpatrywano poprawki zgłoszone w czasie drugiego czytania.
Na płaszczyźnie merytorycznej projekt pozostaje istotny dla rynku budowlanego, ponieważ dotyczy m.in. finansowania zadań ochrony ludności, miejsc doraźnego schronienia oraz kontroli obiektów budowlanych pod kątem możliwości ich organizacji. Dla właścicieli i zarządców nieruchomości oznacza to potrzebę śledzenia nie tylko samej treści projektowanych przepisów, lecz także tempa ich procedowania.
Podsumowując, marzec 2026 r. nie przyniósł jeszcze zamknięcia żadnego z omawianych procesów legislacyjnych, ale potwierdził kierunek zmian istotnych dla rynku nieruchomości i procesu inwestycyjnego. Z perspektywy praktyki obrotu szczególnie ważne pozostaje dziś nie tylko śledzenie treści projektów, lecz także precyzyjne rozróżnianie między etapem rządowym, etapem sejmowym i samą zapowiedzią zmian. To właśnie na tym tle najczęściej powstają uproszczenia, które później przenikają do dyskusji publicznej, choć nie zawsze później znajdują odzwierciedlenie w przepisach.
Niniejszy artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.
Stan prawny na dzień 3 kwietnia 2026 r.
Autor:
Redaktor cyklu:
